W ramach cyklu artykułów „JAK ZAŁOŻYĆ, PROWADZIĆ I ROZWIJAĆ BIURO PODRÓŻY” postanowiliśmy się przyjrzeć nowemu obowiązkowi organizatora turystyki wprowadzonego od 1 stycznia 2021 roku, a mianowicie konieczności odprowadzania składek na Turystyczny Fundusz Pomocowy (TFP).

Ponieważ istnieje kilka „funduszy” w branży turystycznej na początku przypomnijmy jak się nazywają i jakie są ich cele:

  • Turystyczny Fundusz Gwarancyjny (TFG) – środki w tym funduszu pochodzą ze składek organizatorów turystyki (od każdego podróżnego) i stanowią zabezpieczenie na wypadek niewypłacalności organizatora gdyby wykupiona przez niego gwarancja ubezpieczeniowa nie pokryła wszystkich kosztów i zwrotów dla klientów.
  • Turystyczny Fundusz Zwrotów (TFZ) – jednorazowy instrument, który miał zapewnić zwroty dla klientów w przypadku rezygnacji i odwołania imprez z powodu COVID-19 w 2020 roku. Wnioski mogły być składane do 31.12.2020 roku, a TFZ wypłacił z tego tytułu 178 mln zł na rzecz klientów. Środki wypłacone będą musiały zostać zwrócone przez organizatorów w przeciągu 6 lat.
  • Turystyczny Fundusz Pomocowy (TFP) – instrument wprowadzony na stałe, który ma zastąpić TFZ na wypadek wystąpienia w przyszłości nadzwyczajnych okoliczności jak te z 2020 roku. Środki w tym funduszu mają pochodzić między innymi za składek organizatorów (od każdego podróżnego), o czym w dalszej części artykułu.

Podstawa prawna funkcjonowania TFP

Turystyczny Fundusz Pomocowy utworzony został nowelizacją ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, a wysokość składek określona została Rozporządzeniem Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 22 grudnia 2020 r. w sprawie określenia wysokości składki na Turystyczny Fundusz Pomocowy

Wysokość składek na Turystyczny Fundusz Pomocowy

Składki do TFP naliczane są od każdego podróżnego, a ich wysokość uzależniona jest od destynacji podróży i środka transportu:

  • Imprezy na terytoriach państw europejskich z wykorzystaniem transportu lotniczego w ramach przewozu czarterowego: 15 PLN
  • imprezy na terytoriach państw pozaeuropejskich z wykorzystaniem innego środka transportu niż transport lotniczy w ramach przewozu czarterowego: 13 PLN
  • imprezy na terytoriach państw pozaeuropejskich, jeżeli nie jest realizowana usługa transportowa: 7 PLN;
  • imprezy na terytoriach państw europejskich z wykorzystaniem innego środka transportu niż transport lotniczy w ramach przewozu czarterowego: 10 PLN
  • imprezy na terytoriach państw europejskich jeżeli nie jest realizowana usługa transportowa: 5 PLN
  • imprezy na terytoriach państw mających lądową granicę z RP oraz na terytorium Polski: 2 PLN

Deklaracje i płatność składek na TFP

Zgodnie z przepisami organizatorzy turystyki zobowiązani są z własnej inicjatywy i bez wezwań:

  • obliczać kwotę należnych za dany miesiąc składek i przekazać je na rachunek funduszu,
  • przekazać za pośrednictwem systemu teleinformatycznego Funduszu, informacje o wysokości należnej składki (deklarację).

Oba powyższe obowiązki należy wykonać w terminie do 21-dnia miesiąca następującego po miesiącu, za który jest należna składka.

Co ze składką w przypadku odwołania imprezy lub rezygnacji?

Przepisy ustawowe są w tym względzie dość jasne, składki należne są od organizatora turystyki za każdego podróżnego objętego zawartą umową. Cena imprezy może oczywiście zostać powiększona o wartość należnych składek ale nie zmienia to faktu, że obowiązek ich odprowadzenia obciąża tylko i wyłącznie organizatora. Z uwagi na fakt, że składki na TFP są bezzwrotne może to spowodować znaczne koszty po stronie organizatora w przypadku gdy impreza nie dojdzie do skutku.

Poniżej przedstawiamy warianty możliwych problemów:

  • rezygnacja klienta bez wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności z art. 47 ust. 4 ustawy o imprezach turystycznych

Organizator ma obowiązek zwrócić klientowi wpłaty po odliczeniu poniesionych kosztów. Składka na TFP jest bezzwrotnym kosztem organizatora dlatego może zostać potrącona.

We wszystkich tych przypadkach organizator musi zwrócić przedpłaty klienta w całości bez możliwości odliczenia składki na TFP. Nie ma podstaw, żeby składkę na TFP wyodrębnić z ceny imprezy dlatego musi ona zostać klientowi zwrócona i to niezależnie czy organizator korzysta z wypłat za pośrednictwem funduszu.

Ważne: wprowadzenie do umowy z klientem lub ogólnych warunków uczestnictwa zapisów regulujących te kwestie inaczej jest niedopuszczalne!

Ta kwestia jest dla organizatorów najbardziej problematyczna ponieważ prowadzi do ryzyka poniesienia sporych kosztów, mimo że impreza się nie odbyła i nie korzysta z funduszu. Wartość tych składek wchodzi zatem w ryzyko gospodarcze organizatora.

Kara za nieodprowadzanie składek do TFP

Niedochowanie obowiązków w zakresie składania deklaracji i opłacania składek jest bardzo poważnym uchybieniem, które może nieść najdalej idące konsekwencje dla organizatora. W takim przypadku Fundusz wzywa pisemnie organizatora turystyki do wykonania obowiązków w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia otrzymania wezwania. W przypadku niedochowania terminu określonego w wezwaniu Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny występuje do właściwego marszałka województwa z wnioskiem o wydanie decyzji administracyjnej o wykreśleniu przedsiębiorcy turystycznego z rejestru i o zakazie wykonywania działalności objętej wpisem do rejestru przez okres 3 lat.

Zapraszamy do zapoznania się z innymi artykułami z cyklu: JAK ZAŁOŻYĆ, PROWADZIĆ I ROZWIJAĆ BIURO PODRÓŻY.